aoratos top banner 2019


 

 Το ψέμα αποτελεί μια από τις κυριότερες Τεχνικές προπαγάνδας. Εμπεριέχεται με διάφορους τρόπους σε πολλές άλλες Τεχνικές. Σαν ψέμα μπορεί να χαρακτηρισθεί η ολική ή μερική απόκρυψη μια είδησης, η υποβάθμιση της σημασίας της, η ασαφής προβολή της, η αποκοπή της από τον τόπο και το χρόνο κλπ. Με άλλα λόγια η μικρή ή μεγάλη παραποίηση της αλήθειας με οποιοδήποτε μέσο ή τρόπο στην ουσία είναι ψέμα.

 Η Αποσιώπηση είναι μία μορφή ψέματος. Αποτελεί τη συνειδητή ενέργεια να μείνει κρυφό κάποιο γεγονός, είδηση, δραστηριότητα, ιδέα, θεωρία, μαρτυρία, απόδειξη, οτιδήποτε δηλαδή θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο την επιτυχία ενός σκοπού. Μπορεί να είναι πλήρης, δηλαδή να αντιμετωπίσει κάτι σαν να μην έχει συμβεί ποτέ ενώ άλλες φορές είναι επιλεκτική, δηλαδή αναφέρει ένα γεγονός, αλλά κρύβει ένα μικρό ή μεγάλο μέρος του.

Διαστρέβλωση είναι η παραμόρφωση ενός πράγματος, ή νοήματος, ώστε να χάσει βασικά χαρακτηριστικά του. Οι τρόποι με τους οποίους πραγματοποιείται μία διαστρέβλωση εξαρτώνται από το είδος του αντικειμένου. Η διαστρέβλωση της έννοιας ενός κειμένου μπορεί να πραγματοποιηθεί με παράληψη, προσθήκη ή τροποποίηση κάποιων στοιχείων του.

Η υπερβολή δεν είναι ένα απλό σχήμα λόγου. Χρησιμοποιείται στην προπαγάνδα με σκοπό να αλλοιώσει την πραγματικότητα, να καλλιεργήσει πλασματικές εντυπώσεις και να δημιουργήσει θετική ή αρνητική συναισθηματική φόρτιση. Έχει στόχο κυρίως άτομα που δεν έχουν ολοκληρωμένες και σαφείς γνώσεις για κάποιο θέμα, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν επηρεάζει και ανθρώπους που είναι ενημερωμένοι και συνειδητοποιημένοι.

Συσκοτίζω σημαίνει εμποδίζω το φως να πέσει πάνω σε ένα αντικείμενο, έννοια ή αλήθεια, ώστε να μην είναι ορατό. Η συσκότιση μιας αλήθειας μπορεί να γίνει με πολλούς τρόπους, όπως η ασάφεια, το μπέρδεμα, η απόκρυψη ενός μέρους της, η δημιουργία σύγχυσης κλπ.

Λογοκρισία είναι ο προληπτικός έλεγχος του προφορικού, γραπτού ή εικαστικού λόγου. Οποιοσδήποτε εξαναγκασμός για την παράλειψη μετάδοσης μιας πληροφορίας είναι στην ουσία λογοκρισία. Για να μπούμε στη βαθύτερη ουσία της λογοκρισίας θα πρέπει να τη δούμε σφαιρικά.

Η επανάληψη στην προπαγάνδα είναι μια τεχνική άλλοτε για να αφομοιωθεί μια είδηση και άλλοτε για να γίνει πιστευτό ένα ψέμα. Σύμφωνα με τον Αδόλφο Χίτλερ ακόμη και η σπουδαιότερη τεχνική προπαγάνδας δεν θα στεφθεί από επιτυχία αν δεν εμπεδωθεί με συνεχή επανάληψη.

Όταν τα γεγονότα δεν συμφέρουν την προπαγάνδα της αστικής τάξης, τόσο το χειρότερο για τα γεγονότα. Άλλοτε κόβονται στο κρεβάτι του Προκρούστη, άλλοτε φτιασιδώνονται από εξειδικευμένους μακιγιέρ και κάποτε μεταμορφώνονται μέσα στο καπέλο του μάγου της σκηνής. Απλά, η πληροφόρηση μετατρέπεται σε παραπληροφόρηση.

Ο εκλεκτισμός, δηλαδή η επιλογή με κάποιο κριτήριο μερικών ειδών από ένα σύνολο έχει τις ρίζες του στην αρχαία Ελλάδα. Τα είδη χωρίζονται στα σημαντικά, δηλαδή σε αυτά που εξυπηρετούν τους σκοπούς της επιλογής και στα υπόλοιπα, που πρακτικά αγνοούνται.

Στην προπαγάνδα συχνά καλλιεργείται κατάσταση ψυχικής ευφορίας στο λαό, με πλασματικά αισθήματα χαράς και αισιοδοξίας, που ανυψώνουν το ηθικό του και δημιουργούν ψεύτικες προσδοκίες.

To 1848 κάποιος δημοφιλής κλόουν ενός τσίρκου στις ΗΠΑ, ο Νταν Ράις, χρησιμοποίησε το στολισμένο όχημα του τσίρκου για την προεκλογική του προβολή. Στόχος του ήταν με τα χρώματα και τις μουσικές του οχήματος να προσελκύσει ψηφοφόρους.

 Οι ψευδαισθήσεις έχουν την ικανότητα να κάνουν τον άνθρωπο να χάνει την επαφή του με την πραγματικότητα. Στην αστική προπαγάνδα χρησιμοποιούνται σε όλες τις εκδηλώσεις της κοινωνικής ζωής.

Το πράσινο χρώμα φέρνει συχνά στο μυαλό του ανθρώπου την ανοιξιάτικη φύση και την ελπίδα για καλή σοδειά. Ένα τρίγωνο με την κορυφή του προς τα κάτω συσχετίζεται με την έλλειψη ισορροπίας, επειδή είναι έτοιμο να πέσει.

Δεν είναι αθώες; όλες οι λέξεις που χρησιμοποιούνται στην προπαγάνδα. Η ιστορική εξέλιξη των λέξεων δίνει τη δυνατότητα να περιέχουν περισσότερα από ένα νοήματα, ανάλογα με τον τρόπο που χρησιμοποιούνται, το χρόνο και τα συμφραζόμενα.

Είναι στη φύση του ανθρώπου να προσπαθεί να αποφύγει οτιδήποτε τον βλάπτει. Είναι επίσης λογικό ανάμεσα σε δύο κακά, που τον απειλούν να προτιμά εκείνο, που τον βλάπτει λιγότερο.

Κίνητρο είναι ένα ψυχολογικό τέχνασμα που οδηγεί έναν οργανισμό να κινηθεί, να δραστηριοποιηθεί προς μια κατεύθυνση, ένα στόχο. Απευθύνεται στο υποσυνείδητο και όχι στη λογική και γι αυτό δεν θεωρείται μέσο διάδοσης ιδεών.

Στο θερμό πόλεμο κλασσική τακτική με εξαιρετικά αποτελέσματα είναι ο αποπροσανατολισμός του εχθρού. Ο εχθρός να προσανατολίζει τα πυρά του σε λάθος κατεύθυνση. Στο ψυχολογικό πόλεμο το ίδιο: Η αστική τάξη χρησιμοποιεί τη μέθοδο του αποπροσανατολισμού του εχθρού-λαού.

    Καθημερινά εμφανίζονται πολιτικά πρόσωπα σε τηλεοπτικά κανάλια. Σε μερικές εκπομπές κάποιος δημοσιογράφος παίρνει μια συνέντευξη, σε άλλες διευθύνει μια συζήτηση και σε άλλες χρησιμοποιούνται “παράθυρα”, που φιλοξενούν πολιτικούς ή “ειδικούς αναλυτές”, ή άλλους που σχετίζονται με το θέμα της εκπομπής.

Στη σύγχρονη ζωή η αστική τάξη καλλιεργεί, αναπαράγει και χρησιμοποιεί το φόβο με τρόπο που οι εργαζόμενοι να νοιώθουν απαισιοδοξία, ηττοπάθεια, απελπισία και να υποτάσσονται εύκολα. Καλλιεργεί το φόβο συστηματικά, όσο γίνεται πιο βαθιά και έντονα μέχρι του σημείου να μετατραπεί σε φοβία, δηλαδή σε μια παθολογική κατάσταση, όπου οι άνθρωποι να αισθάνονται φόβο ακόμη και όταν δεν απειλούνται άμεσα.

Η γνώση που σχηματίζουμε για τον κόσμο είναι ένα σύνολο από πληροφορίες που αποκτούμε με διάφορους τρόπους, όπως με την πείρα, την εργασία, την εκπαίδευση.

Είναι φυσικό, όταν κάποιος δεν γνωρίζει ένα θέμα, να προσπαθεί να συγκεντρώσει έγκυρες πληροφορίες από αξιόπιστες πηγές, που να προέρχονται από φερέγγυα πρόσωπα.

 Όλα τα θέματα δεν έχουν το ίδιο βάρος για όλους τους ανθρώπους. Αυτά που είναι σημαντικά για την αστική τάξη δεν είναι σημαντικά για το λαό και αντίστροφα.

Ισχυρισμός είναι ένας συλλογισμός που, κατά την άποψη αυτού που τον χρησιμοποιεί, δεν χρειάζεται απόδειξη. Τον θεωρεί αυταπόδεικτο. Ο συλλογισμός αυτός προσπαθεί να επιβληθεί δυναμικά, χωρίς να υποστηρίζεται από λογικά επιχειρήματα.

Χρήσιμο εργαλείο για την τεκμηρίωση επιχειρημάτων είναι η αναφορά σε γραπτά και προφορικά κείμενα προσώπων της επιστήμης, της τέχνης, της πολιτικής και γενικότερα γνωστών προσώπων της ιστορίας.

Πρότυπο θεωρείται οτιδήποτε μπορεί να χρησιμοποιηθεί σαν υπόδειγμα για μίμηση, για δημιουργία αντιγράφων και για αναπαραγωγή. H δημιουργία και προβολή κοινωνικών προτύπων δεν είναι προκαταβολικά επιλήψιμη.

Οι λέξεις είναι σύμβολα. Το περιεχόμενό τους όμως δεν είναι σταθερό. Σχετίζεται με τον τόπο και το χρόνο. Οι λέξεις δεν σημαίνουν απαραίτητα το ίδιο πράγμα ακόμη και σε ανθρώπους που ζουν την ίδια εποχή, στον ίδιο τόπο ακόμη και αν ανήκουν στην ίδια κοινωνική τάξη.

 Χαρακτηρισμοί είναι λέξεις ή εκφράσεις που χρησιμοποιούνται για να δημιουργήσουν στα μυαλά των ανθρώπων αρνητική εικόνα για τον “αντίπαλο”. Αντίπαλος μπορεί να είναι μία ιδέα, ένα πρόσωπο, μια ομάδα ατόμων, ακόμη και έθνη, κράτη, θρησκείες και πολιτισμοί.

Προβοκάτσια είναι η πράξη που έχει σκοπό να προκαλέσει ηθική, πολιτική, στρατιωτική, ή άλλη βλάβη σε άτομα, ομάδες, λαϊκές οργανώσεις, ή πολιτικά κόμματα. Σε μεγαλύτερη κλίμακα μπορεί να προκαλεί άμεσα ή έμμεσα βλάβη σε έθνη, κράτη ή οργανώσεις κρατών.

Η “επίθεση σε αχυράνθρωπο” είναι ένα είδος ρητορικής προπαγανδιστικής τεχνικής που αποφεύγει την σοβαρή και ουσιαστική ιδεολογική αντιπαράθεση και επιτίθεται σε ψεύτικες, διαστρεβλωμένες ιδέες, απόψεις και γεγονότα, που δεν έχουν σχέση με την πραγματική θέση του αντιπάλου.

Πρόκειται για μια μέθοδο που απευθύνεται σε ανυποψίαστους και απληροφόρητους ανθρώπους. Ο αντίπαλος χαρακτηρίζεται σαν εχθρός, στοχοποιείται και βάλλεται όχι με ουσιαστικά επιχειρήματα αλλά με μια πολεμική που ταιριάζει σε κακοποιά στοιχεία.

Η λέξη “έθνος” έχει ομηρική ρίζα, ενώ η λέξη “εθνικισμός” εμφανίστηκε με την κατάργηση της φεουδαρχίας και τη δημιουργία του έθνους-κράτους. Ετυμολογικά το έθνος χαρακτηρίζει την ομάδα των ανθρώπων, που έχουν κοινά ήθη, συνήθειες, γλώσσα, καταγωγή.

Ο ρατσισμός, είναι η αντίληψη πως οι άνθρωποι χωρίζονται σε ανώτερους και κατώτερους, ανάλογα με την καταγωγή, το φύλο, τις πνευματικές και άλλες ικανότητες. Θεωρητικά καταδικάζεται από όλα σχεδόν τα πολιτικά κόμματα και τις κοινωνικές δυνάμεις.

Η τεχνική αυτή του ψυχολογικού πολέμου έχει τις ρίζες της στη στρατιωτική προπαγάνδα σε καιρό πολέμου. Ο εχθρός χαρακτηρίζεται σαν απάνθρωπος, ανήθικος, βάρβαρος, σκοτεινός, διαβολικός, έχει δηλαδή όλες τις ιδιότητες που θα μπορούσαν να προκαλέσουν αρνητικά αισθήματα γι αυτόν.

Η αστική τάξη έχει επίγνωση ότι ένας λαός ανοργάνωτος και ιδεολογικά καθυστερημένος είναι εύκολα χειραγωγήσιμος. Γι αυτό διεξάγει έναν αδιάκοπο, ανειρήνευτο και χωρίς όρια αντικομμουνιστικό αγώνα, που αφορά σε όλους τους τομείς της σκέψης και της κοινωνικής δραστηριότητας.